BIÊN GIỚI BIỂN ĐẢO VIỆT NAM

Hà Nội (TTXVN 31/12)--

Trong bối cảnh tình hình căng thẳng ở Biển Đông gia tăng liên quan tới tuyên bố chủ quyền, là một trong những nước có lợi ích to lớn ở Biển Đông, Malaysia tiếp tục dựa trên "ngoại giao thầm lặng" để đối phó với những thay đổi của tình hình Biển Đông. Cái gọi là "ngoại giao thầm lặng" thực chất là sách lược ngoại giao dựa trên nguyên tắc cốt lõi "không đối kháng, tránh xung đột". Sách lược này cũng là một "biện pháp cân bằng" mà Malaysia đã sử dụng để đối phó với tình hình Biển Đông đầy phức tạp và biến động.

Trước hết, “ngoại giao thầm lặng” của Malaysia thể hiện ở việc kiên trì tuyên bố chủ quyền tại Biển Đông song vẫn  duy trì thái độ kiềm chế,  quan trọng là phải bảo vệ được lợi ích quốc gia. Giới chức ngoại giao Malaysia nhiều lần  nhấn mạnh hai lập trường đã xác định rõ ràng của Malaysia trong tranh chấp Biển Đông: một là, giải quyết tranh chấp lãnh thổ liên quan đến nhiều quốc gia bằng phương thức hòa bình; hai là, giải quyết vấn đề cần phải căn cứ vào luật pháp quốc tế, bao gồm "Công ước Liên hợp quốc về luật biển". Khi được hỏi đến lập trường của Malaysia trong tranh chấp Biển Đông, Ngoại trưởng Malaysia Anifah Anifah tuyên bố: Malaysia không công nhận tuyên bố lãnh thổ của Trung Quốc trong "đường 9 đoạn" , bởi vì tuyên bố này không phù hợp với những quy định liên quan trong "Công ước Liên hợp quốc về luật biển"

Trong bối cảnh Trung Quốc có những hành động trái phép tôn tạo, xây dựng các đảo nhân tạo ở Biển Đông, sự cảnh giác của Malaysia đối với Trung Quốc cũng tăng lên rõ rệt. Trong 3 năm gần đây, cùng với việc sức mạnh quân sự của Trung Quốc cũng như vai trò chủ động tại khu vực Biển Đông của Trung Quốc tăng lên, Malaysia lựa chọn biện pháp an ninh và chính trị mang tính phòng bị đối với Trung Quốc. Biện pháp này chủ yếu bao gồm 3 phương diện: Một là, tăng cường bố trí quân sự, đẩy nhanh nâng cao sức mạnh hải quân; hai là, tăng cường hợp tác an ninh quân sự với thế lực ngoài khu vực chủ yếu là Mỹ, lợi dụng tối đa sự hoài nghi chiến lược lẫn nhau giữa Trung Quốc và Mỹ, để Mỹ cân bằng sức mạnh quân sự và tầm ảnh hưởng khu vực không ngừng tăng lên của Trung Quốc, đạt được mục đích duy trì thế cân bằng ở khu vực Biển Đông; ba là, nỗ lực thúc đẩy ký kết "Bộ quy tắc ứng xử ở Biển Đông" (COC), đẩy mạnh hợp tác và liên kết với các nước cùng chung hoàn cảnh như Philippines, thúc đẩy đoàn kết nội bộ ASEAN, làm suy yếu ưu thế của lực lượng biển Trung Quốc tại khu vực Biển Đông.

Tuy nhiên, Malaysia vẫn kiên trì tránh xung đột quân sự liên quan tới vấn đề Biển Đông. Trước khi có phán quyết của Tòa trọng tài liên quan tới đơn kiện của Philippines về tranh chấp Biển Đông giữa Trung Quốc và Philippines,  từ năm 2012 đến năm 2016, Biển Đông liên tục “dậy sóng”, cục diện có lúc căng thẳng Đặc biệt từ năm 2015 cho đến nay, cùng với việc Trung Quốc mở rộng xây dựng các hòn đảo ở Biển Đông, tàu chiến và máy bay quân sự của Mỹ thường xuyên xuất hiện ở Biển Đông. Căng thẳng giữa Trung Quốc với nhiều nước khu vực gia tăng, song Malaysia vẫn giữ lập trường đượu coi là quá "ôn hòa trong vấn đề Biển Đông.

Giới phân tích nhận định mọi chuyện bắt nguồn từ nguyên nhân kinh tế. Những năm gần đây, thâm hụt khổng lồ của Quỹ đầu tư nhà nước (1MDB) khiến Chính quyền Malaysia phải đối mặt với sự nghi ngờ và chất vấn ngày càng căng thẳng trong nước. Đối với Chính phủ Malaysia, phát triển kinh tế quốc gia và ổn định tình hình kinh tế đương nhiên là ưu tiên hàng đầu. Và trong bối cảnh chung phát triển kinh tế toàn cầu không mấy lạc quan, Trung Quốc với thực lực kinh tế ổn định vững vàng đã trở thành lực lượng quan trọng mà Chính phủ Malaysia cần dựa vào. Tại thời điểm quan trọng này, Chính phủ Trung Quốc cũng thể hiện thành ý của mình đối với việc thúc đẩy mạnh mẽ quan hệ kinh tế thương mại Trung Quốc-Malaysia. Điều này đối với Chính quyền Malaysia, là sự hỗ trợ tuyệt vời. Có thể nói, trong tình hình này, đối mặt với tranh chấp Biển Đông, cân nhắc về kinh tế của Malaysia rõ ràng quan trọng hơn tranh chấp chủ quyền./.